Hielspoor – oorzaken en klachten
Een hielspoor is een botverandering aan het hielbeen die vaak ontstaat als gevolg van langdurige belasting. Niet elk hielspoor veroorzaakt echter klachten. Als er hielpijn optreedt, spelen de omliggende structuren aan de voetzool vaak een doorslaggevende rol.
Wat is een hielspoor?
Een hielspoor of calcaneusspoor is een benige uitgroei aan het hielbeen. Bij pijn onder de hiel wordt meestal het onderste hielspoor bedoeld. Dit ontstaat op de plaats waar de plantaire fascia aan het hielbeen vastzit. De plantaire fascia is een stevige weefselplaat aan de voetzool, die vanaf het hielbeen naar de tenen loopt en de voetboog ondersteunt.
Het is belangrijk om onderscheid te maken tussen een hielspoor en plantaire fasciitis: een hielspoor kan samen met plantaire fasciitis voorkomen, maar is niet hetzelfde als plantaire fasciitis. Veel mensen hebben een zichtbare hielspoor zonder pijn te voelen. Bij pijnlijke klachten is vaak de geïrriteerde plantaire fascia of de aanhechting ervan aan het hielbeen doorslaggevend.
Hoe ontstaat een hielspoor?
Een hielspoor kan ontstaan wanneer de aanhechting van de plantaire fascia gedurende langere tijd herhaaldelijk wordt blootgesteld aan trek- en drukbelastingen. Het lichaam kan op deze belasting reageren met toenemende botvorming op het aanhechtingspunt.
Verschillende factoren kunnen de belasting van de hiel verhogen. Hiertoe behoren bijvoorbeeld langdurig staan of lopen, intensieve loopbelasting, beperkte beweeglijkheid en bepaalde voetvormen. Ook verkorte of weinig beweeglijke kuitspieren kunnen de spanning op de structuren aan de voetzool beïnvloeden.
Er kan daarom niet altijd één enkele oorzaak worden vastgesteld. Bepalend is veeleer het samenspel van individuele voetvorm, beweeglijkheid en terugkerende belasting.
Welke klachten zijn typisch bij een hielspoor?
Typisch zijn pijnen aan de onderkant van de hiel, vaak dicht bij de binnenkant van het hielbeen. Zogenaamde opstartpijn kan bijzonder kenmerkend zijn: de eerste stappen na het opstaan of na langdurig zitten zijn onaangenaam, terwijl de klachten bij lichte beweging aanvankelijk iets kunnen verbeteren. Na langdurige belasting kan de pijn weer toenemen.
Aangezien een hielspoor op zichzelf niet per se pijn veroorzaakt, moet bij aanhoudende of hevigere hielpijn de precieze oorzaak door een specialist worden vastgesteld. Ook andere veranderingen kunnen klachten in het gebied van de hiel veroorzaken.
De belasting van de hiel in het dagelijks leven verminderen
Bij een gevoelige hiel kan het zinvol zijn om de belasting in het dagelijks leven tijdelijk aan te passen. Langdurig staan op harde vloeren of activiteiten die de hiel zwaar belasten, kunnen de klachten verergeren. Tegelijkertijd kunnen individueel afgestemde rekoefeningen en bewegingsoefeningen voor de voetzool en de kuitspieren deel uitmaken van een door een deskundige samengestelde behandeling.
Welke maatregelen geschikt zijn, hangt af van de oorzaak en de ernst van de klachten. Inlegzolen, fysiotherapeutische maatregelen of andere behandelingsvormen moeten daarom individueel worden beoordeeld.
Welke schoenen zijn geschikt bij een gevoelige hiel?
Bij schoenen voor hielspoor of een gevoelige hiel komt het vooral aan op een prettige pasvorm en een zo evenwichtig mogelijke drukverdeling. Een dempende zool en een comfortabele hielzone kunnen helpen om piekspanningen bij het neerkomen van de voet te verminderen. Ook een goede ondersteuning van de voet kan belangrijk zijn voor het draagcomfort.
De schoen moet bovendien voldoende ruimte bieden en mag noch bij de hiel, noch op andere plaatsen onaangenaam drukken. Wie individuele inlegzolen draagt, kan letten op modellen met [uitneembaar voetbed], mits de constructie van de schoen hiervoor geschikt is.
Welke pasvorm prettig is voor de eigen voet, hangt onder andere af van de voetvorm, de schoenwijdte en het persoonlijke draagcomfort. Aanwijzingen hierover vindt u ook onder [De juiste schoen vinden].
Conclusie: een hielspoor is een botverandering aan het hielbeen en niet automatisch de oorzaak van hielpijn. Bij een gevoelige hiel kunnen goed passende, voldoende dempende en drukvrije schoenen het draagcomfort in het dagelijks leven ondersteunen. Aanhoudende of ernstige klachten moeten door een specialist worden onderzocht.